Arama sonuçlarınız

Kıbrıs Tarihi

Gönderen İlhami Bilgen üzerinde Çarşamba Mart 29th, 2017
| 0

Kıbrıs, coğrafi bakımından Asya, Avrupa ve Afrika kıtalarını birbirine bağlayan merkez bir bölgede bulunmaktadır. Kıbrıs, Akdeniz’deki beş büyük adadan biri olup, Sicilya ve Sardunyadan sonra üçüncü büyük adadır. Adanın yüzölçümü 9251 km²’dir ve bunun 3241 km²’si Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne, 5510 km²’si Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’ne aittir. 244 km²’lik alan iki kesim arasında kalan ara bölgeye ait iken İngiliz üsleri de 256 km²’lik bir alanı oluşturmaktadır.

 

Coğrafi konumu ve sahip olduğu zenginlikler nedeniyle Kıbrıs tarih boyunca çevresinde bulunan güçlü devletlerin ilgi odağı olmuş ve çok çeşitli devlet ve uygarlıklara ev sahipliği yapmıştır. Kıbrıs’ın ilk sakinlerinin adaya Anadolu, Suriye veya Filistin’den MÖ 7000-6500 yıllarında göç ettikleri sanılmaktadır. Doğal afetler ya da düşman saldırılarından kaçarak sallarla adaya çıktıkları ileri sürülen bu insanların ülkelerinin dağları, açık havalarda adadan görülebilmektedir. Doğu Akdeniz’in en önemli adası olan bu ada Kıbrıs adını, Tunç çağından başlayarak işletilen zengin bakır yataklarından almıştır. Konumu ve zeytin, tahıl üzüm gibi doğal zenginlikleri Kıbrıs’ı önemli bir ticaret merkezi haline getirmiştir. Bu özellikleri ile Kıbrıs, pek çok eski uygarlığın eline geçirmek için uğraş verdiği ve adayı eline geçiren bu uygarlıkların her birinin geride önemli kültür mirasları bıraktığı bir cazibe merkezi olmuştur. Mısırlılar, Asurlular, Fenikeliler, Persler, Romalılar, Bizanslılar, Lüzinyanlar, Venedikliler ve Osmanlılar adada hüküm sürmüş bu eski uygarlıkların en önemlileridir.

 

Adadaki Osmanlı ve Türk varlığı ise 1571 yılındaki fetih ile başlamıştır. Türk hâkimiyetine geçen Kıbrıs’ta Osmanlı İmparatorluğu’nun idari teşkilatına uygun bir idare sistemi uygulanmıştır. Ada, zamanın siyasi koşulları gereği olarak 1878 yılında İngiltere’nin geçici kontrolüne bırakılmış ancak İngiltere 1914 yılında Kıbrıs’ı tek taraflı olarak ilhak etmiştir. Kıbrıs’taki İngiliz idaresi 1960 yılında Kıbrıs Cumhuriyeti kuruluncaya kadar devam etmiştir. Adadaki Türk ve Rum halkının ortaklığı ile kurulan Kıbrıs Cumhuriyeti Kıbrıslı Rumların ENOSİS hayalleri sonucu 01 Ocak 1964’de tarihe karışmıştır.

 

1964’ten sonra Kıbrıs Türk halkı çeşitli evrelerden geçerek edindikleri birikimin sonucu olarak ve self-determinasyon hakkını kullanarak 15 Kasım 1983’de Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetini kurmuştur. Günümüzde Türkiye dışında uluslararası camiada hiçbir devlet ya da uluslararası kuruluş tarafından tanınmasa da bu “küçük” Türk Devleti devlet olmanın gerektirdiği tüm nitelikleri haiz bir şekilde yaşamını devam ettirmektedir.

Demokratik ve çok partili bir düzende yönetilen Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti genel anlamda “Anavatan” Türkiye örnek alınarak kurulmuş ve işleyen bir idari yapılanmaya sahiptir. “Küçük” bir ülke olmasına rağmen oldukça komplike bir idari yapılanmaya ve geniş bir bürokratik örgütlenmeye sahip olan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, İngiliz idaresi döneminden kalma Anglo-Sakson gelenek üzerinde Türkiye örneğine geniş ölçüde bağlı kalarak ülkenin şartlarına uydurulmuş bir yönetim sistemi oluşturmuştur. Karşı karşıya olduğu sosyal, ekonomik ve siyasi sıkıntı ve buhranlara rağmen Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bağımsız bir devlet olarak 1983 yılından beridir egemenliğini südürmektedir.

Kıbrıs’ta Hüküm Sürmüş Medeniyetlerin Kronolojik Takvimi:

MÖ 1450 – 700 Eski Mısır Egemenliği

MÖ 700 – 545 Asur Egemenliği

MÖ 545 – 345 Pers Egemenliği

MÖ 345 – 290 Helen Egemenliği

MÖ 290 – 58 Ptolemik Egemenliği

MÖ 58 – MS 395 Roma Egemenliği

395 – 1190 Bizans Egemenliği

1190 – 1191 İngiliz Egemenliği

1191 – 1489 Lüzinyan Egemenliği

1489 – 1570 Venedik Egemenliği

1570 – 1878 Osmanlı Egemenliği

1878 – 1960 İngiliz Egemenliği

1960 – 1963 Kıbrıs Cumhuriyeti

1974-1983 Kıbrıs Barış Harekâtı sonrasında Kıbrıs ikiye bölünmüş ve 1974 – 1983 yıllarında Kıbrıs Türk Federe Devleti ile Rum Yönetiminde kalan Kıbrıs olarak yönetilmiştir.

1983-…….Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi

Cevap Yaz

Email adresiniz gizli kalacak.